Logo Dziadkowice Gmina

Korzeniówka

Korzeniówka istniała już w XV wieku. Akta ziemskie drohickie z 1474 roku wspominają Piotra Korzeniewskiego oraz Pawła i Tomasza z Korzeniówki[1].

            W 1569 roku w Drohiczynie i Bielsku szlachta podlaska przysięgała nowemu władcy, królowi polskiemu. Z tych uroczystości zachowały się dokumenty opisujące poszczególnych rycerzy i miejsce ich pochodzenia. Wśród szlachty byli też ci z Korzeniowki. W czasie spisu podatkowego z 1580 roku dziedziczył tu Mikołaj, który oddał podatek z 2 włók ziemskich[2]. Co ciekawe mieszkali tu wytwórcy alkoholu. W tym samym czasie podatek zwany czopowe zapłaciła w tej wsi Dorota Korzeniewska od „warów 3, po gr. 10, zł 1.[3].

            Z tej wsi wywodzi się ród Korzeniowskich alias Korzeniewskich herbu Nałęcz. Istniały jednak jeszcze inne rody o tym samym nazwisku i herbie ale pochodzący z innych ziem Rzeczpospolitej. Trudno więc wszystkich określić, że pochodzili właśnie stąd. Jednak wielu z nich można jednoznacznie określić jako pochodzących z tej Korzeniówki. Byli to na przykład: Wojciech Korzeniewski, pisarz ziemski mielnicki 1534 roku. Wojciech Korzeniewski, burgrabia drohicki 1598 roku[4]. Ponadto Jan Korzeniowski, dziedzic części Korzeniówki, z Anny Osmólskiej, miał synów: Marcina, ur. 1682 r. i Mateusza, ur. 1684 r. (metr. w Dziatkowicach). Marcin, ożeniony z Barbarą Kossowską, miał dzieci: Jana Gwalberta, ur. 1708 r., Piotra, ur. 1709 r., Pawła ur. 1711 r., Maryannę, ur. 1712 r., Andrzeja, ur. 1717 r. i Michała, ur. 1720 r. (metr. w Dziatkowicach). Z nich:  Michał zaślubił 1-o v. 1753 r. w Zarembach Ewę Lipińską, a 2-o v. 1765 roku Rozalię Zarembiankę i umarł 1782 r.. Andrzej zaślubił 1743 r. Maryannę Zarembiankę, córkę Dionizego, wdowę po Józefie Dobrogowskim  i pozostawił z niej: Tomasza, ur. 1743 roku, Antoniego, ur. 1744 roku, ożenionego z Katarzyną Zarembianką, Maryannę, wydaną 1763 r. za Piotra Kryńskiego, Rozalię, żonę Krzysztofa  Lipińskiego 1770 r., Stanisława, ur. 1752 r. i Andrzeja, ur. 1754 r[1].

            (....) Adam Korzeniowski, syn Jana, ożenił się 1670 r. w Dziatkowicach z Anną Wińską, córką Macieja i pozostawił z niej synów, urodzonych w Korzeniówce: Krzysztofa 1680 r., Andrzeja 1683 r., Marcina 1690 r. i Błażeja 1696 r. Z nich Marcin, zmarły 1767 r., z żony Maryanny, miał syna Kaspra, ur. 1718 r. w Korzeniówce, zmarłego 1775 r., po którym, z Kunegundy Zarembianki dzieci: Franciszek, ur. 1750 r., Antoni Norbert, ur. 1753 r., Jan, ur. 1756 r., Konstanty, ur. 1759 r., Maryanna, ur. 1760 r., Katarzyna, ur. 1765 r. i Rafał, ur. 1767 r. Z nich: Antoni Norbert miał synów: Szymona, ur. 1792 r. i Józefa, ur. 1798 r., po którym, z Teofili Boczkowskiej, Julian Teofil, Emilian Tomasz, Aniela i Wacław Kazimierz, ur. 1838 r. w Kamieńcu. Jan, syn Kaspra, pozostawił synów: Jana Pawła, ur. 1792 r., Piotra, ur. 1799 r., Józefa, ur. 1802 r., Franciszka, ur. 1807 r., Feliksa, ur. 1809 r. i Pawła, ur. 1813 r. Linia ta legitymowała się ze szlachectwa w guberni grodzieńskiej, w latach 1817, 1841 i 1843. W tejże gubernii i w Petersburgu legitymowali się ze szlachectwa: Klemens, Józef, Adolf i Ksawery, synowie Wincentego, Krescenty, ur. 1802 r. i Jan, synowie Kazimierza, a wszyscy wnukowie Józefa, prawnukowie Wincentego, syna Antoniego, wnuka Jana Karola[2].

            Jak widać wielu Korzeniewskich zdołało udowodnić swoje prawa szlacheckie, należeli więc do zamożniejszej szlachty, przynajmniej niektórzy z nich. Sama miejscowość Korzeniówka rozbita była przez pewien czas na mniejsze części zwane Jeziorki (notowana już w XVI wieku) Świechy i Korzeniówka. Jeziorki oraz Świechy są notowane jeszcze w pierwszej połowie XVIII wieku, później istniała już tylko jedna Korzeniówka. Liczyła w sumie 9 włók szlacheckich[3].

            Ciekawostką jest fakt odnoszący się do tej wsi a pochodzący z roku 1674. W tymże roku przeprowadzono pobór podatku pogłównego na podstawie wcześniej sporządzonych spisów ludności. Według A. Laszuk która badała przy pomocy spisów stan zaludnienia Podlasia szlachta, która nie była ujęta w spisach (z różnych powodów) uchylała się od płacenia podatków. Na całym Podlasiu w 1674 roku były tylko dwa przypadki zapłaty podatku mimo braku nazwiska na liście podatkowej. Jeden dotyczył Tołwina, a drugi Korzeniówki. Z tej wsi Wojciech Ciszewski mimo, że „lubo nie był podpisany dał a nobilitate”. Stanowiło to chlubny wyjątek na Podlasiu[4].

            Miejscowi Korzeniowscy mieszkali na terenie Rosji carskiej. Właśnie w tym państwie urodził się Józef Korzeniowski (1857-1924) znany na świecie jako Joseph Conrad, kto wie może jego przodkowie wywodzili się właśnie stąd?

            W ramach represji po powstaniu styczniowym wiele majątków drobnoszlacheckich w tej wsi zostało skonfiskowanych[5].

            We wsi Korzeniówka w 1921 roku było 26 domów i 138 mieszkańców, w tym 1 prawosławny i 2 Żydów. Miejscowość należała do gminy Kąty[6].

 

[1]    Tamże.

[2]    Tamże.

[3]    Słownik Geograficzny...., tom IV, s. 436.

[4]    Laszuk A, Ludność województwa podlaskiego w drugiej połowie XVII wieku, Warszawa 1999, s. 24.

[5]    Jaszczołt T, Gmina Grodzisk....., s. 123.

[6]    Skorowidz miejscowości...., s. 20.


[1]    Nazwy miejscowe...., tom V, s. 154.

[2]    Źródła Dziejowe..., s. 63.

[3]    Tamże.

[4]    Boniecki A, Herbarz...., t. 11, str. 224: Korzeniowscy v. Korzeniewscy h. Nałęcz

Wójt gminy zaprasza

Antoni Apoloniusz Brzeziński

przyjęcia interesantów
w sprawach skarg i wniosków
pon. w godz. 10:45 - 15:45

Pomysł na Gminę

Wypełnij Odpowiedzi

Gmina Dziadkowice
17-306 Dziadkowice 13
tel. 85 65 69 310
fax. 85 65 69 314

e-mail: ugdziadkowice@post.pl

NIP: 544-14-37-763
REGON: 050659272

 

Zobacz również

wersja językowa

Kalendarz

wrzesień 2022
Pn
Wt
Śr
Cz
Pt
So
Ni
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30

Zegar

  • :
  • :
Akceptuję

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.